bongerd groote veen
Bongerd Groote Veen
Boomsoort: Appelboom.
Originele naam:
Transparente de Croncels
Synoniemen:
  • Apfel aus Croncels.
Herkomst:
Is een appel van Franse oorsprong, gewonnen door het bekende kwekershuis gebroeders Ernest Baltet in Croncels bij Troyes (Aube) geteeld en in 1869 in de handel gebracht. De naam Transparente is afkomstig van de bleekgele kleur en Croncels is de plaats van herkomst.
Vrucht:
Transparente de Croncels doorsnede  
Transparente de Croncels appel
Transparente de Croncels steel
Transparente de Croncels kelk
plukrijp: eind augustus tot midden september.
consumptierijp: eind september / oktober.
afmetingen: de vrucht bezit een zeer karakteristieke vorm, gewoonlijk iets breder dan hoger en meestal wat scheef van vorm. Middel- en groot tot zeer groot; 80 mm breed, 67 mm hoog, gewicht 195 gram; bolvormig en vlakbolvormig; zijden regelmatig of met brede, vlakke gezwellen.
kelkholte: wijd, middeldiep, gedeeltelijk schotelvormig, met vlakke bulten en rimpels, gedeeltelijk fijn straalvormig beroest.
kelk: groot, halfopen of gesloten; blaadjes aan de basis groen, breed, lang.
steelholte: wijd, diep, bijna effen, ook met vleesgezwellen, groenbruin of geelbruin geschubd en straalvormig beroest.
steel: 16-20 mm lang, houtachtig, ook vlezig, groen en bruin.
schil: buiten gewoon mooi, glad en gaaf,  droog tot zwak vettig, middeldik, vast. Met typische licht- en lichtblauwe groene omrande stippels.
grondkleur: groenachtig geel tot roodachtig geel.
dekkleur: lichtoranje / bleekgeel, slechts zelden lichtkarmijn gevlekt, verschoten, licht berijpt.
vruchtvlees: geelachtig tot lichtzalmgeel, luchtig, middel fijncellig (zacht vruchtvlees), sappig, zacht zoetzurig. Afhankelijk van standplaats zwak maar fijn aroma bij volledig gerijpte vruchten. Flauw zuur bij te vroeg geoogste vruchten. Rijk aan suiker.
klokhuis: niet groot, goed en regelmatig gevormd, met goed ontwikkelde hokken, welke bijna alle met zaden zijn bezet. De zaden zijn typerend zwartbruin van kleur. Klokhuiswanden breedboogvormig.
Gevoelig voor:
Sterk voor schurft, bruin worden van schil en vruchtvlees, zeer gevoelig voor druk en transport; windgevoelig.
Oogst:
Vruchten hangen apart en dicht tegen elkaar aan. Vruchten voor tafelgebruik zorgvuldig, drukvrij en pas boomrijp plukken, machinaal gesorteerde vruchten onmiddellijk verwerken. Voortijdige vruchtval verleidt om groene nog niet geheel rijpe vruchten te plukken. De Transparente de Croncels heeft echter de eigenschap dat de vruchten niet narijpen, zodat men smaakloze vruchten oogst. Beurtjaar gevoelig en in dat jaar ook veel bladval, waardoor de boom extra gevoelig is voor schurft en meeldauw.
Bewaren:
Slecht tot matig. Alleen voor natuurlijke opslag tot oktober, daarna melig, rimpelig, vermindering van sap en smaak. Door het zachte vruchtvlees is de appel erg teer en moeilijk verhandel- en vervoerbaar.
Toch kan deze zomerappel in het koelhuis, mits met zorg behandeld, nog tot half december bewaard worden.
Gebruik:
Goede tafelappel voor vers gebruik; niet voor de export; industrieel en huishoudelijk voor sap, moes en gedroogde vruchten.
Boom:
Groeit in de jeugdjaren sterk en steil, later middelsterk. Gesteltakken schuinopwaarts, dicht bezet met zijhout, goed vertakt. Vruchthout: langloten, kortloten en sporen. Kruin bolvormig, dicht.
Bloei:
Vroeg. Langdurig, weinig vorst- en weersgevoelig; bloei aan één- en tweejarige langloten en aan het einde van kortloten. Levert goed stuifmeel. Verdraagt strenge winters goed.
Groei:
Transparente de Croncels groeigrafiek
N.B. de geplaatste grafiek heeft betrekking op Bongerd Groote Veen,
groei van bomen is sterk afhankelijk van plaatselijke omstandigheden!
Opbrengst:
Begint matig vroeg te dragen, middel tot hoog, last van beurtjaren.
Gelijke bloeiers:
Transparente de Croncels Heidemy

Bestuiving:
Stuifmeel is diploïd, kiemingspercentage 55 - 98 %. Zelfbestuiver.

Bevruchters:
  • Ananasreinette.
  • Cox Orange Pippin.
  • Englisch Winter Goldpearmain.
  • Golden Noble.
  • James Grieve.
  • Landsberger Renette.
  • Perzikrodezomerappel.
  • Transparente Blanche.
  • Transparente Jaune.
  • Yellow Bellflower.
  • Zoete Kroon.
Boomvorm:
Bolvormig en dicht.
Onderstam:
Voor alle stamlengten zonder tussenstam geschikt. Op M9 wordt de vrucht te grof. Voor spillen en snoeren is de groei te krachtig.
Weerstandsvermogen:
  • Hout en bloei tamelijk tegen vorst bestand.
  • Vorstplekken op de stam geconstateerd.
  • Vatbaar voor schurft.
  • Vatbaar voor meeldauw.
  • Vatbaar voor kanker.
  • Vatbaar voor virus heksenbezemziekte.
  • Vatbaar voor bladmozaïek.
  • Gevoelig voor spuitmiddelen met zwavel.
  • Vatbaar voor Moniliarot. (Zwartrot)
Standplaats:
Geschikt op goed doorlatende gronden, ook op lichtere gronden die met meststoffen verbeterd zijn. Men krijgt hier een hoge vruchtkwaliteit die mooi van kleur is.
Teeltwaarde:
Door druk en schurftgevoeligheid en windval niet voor industriële productie.
Gelijkende vruchten:
  • Antonowka.
  • Pott`s Seedling.
  • Friedrich van Baden.
  • Royal Jubilee.
  • Signe Tillisch.
Snoeien:
Een korte snoei (veel wegnemen en weinig laten staan) prikkelt dit ras tot overmatige houtvorming. Lange snoei (weinig wegnemen veel laten staan) van de gesteltakken is de goede manier en als de vruchtbaarheid is ingetreden, kan men volstaan met het toepassen van uitlichtingssnoei en terugsnoeien op goede vervangingsloten. Het steile opgroeien in de jeugdjaren kan door het uitbuigen van de takken worden voorkomen.
Oorzaak van verdwijnen:
Transparente de Croncels is een kwaliteitsappel die in de dertigerjaren tot de hoofdrassen behoorde. Jammer genoeg is het een zomerappel die erg teer en dus moeilijk verhandel- en vervoerbaar is. Kwam verspreid voor in Nederland en is ook nog wel in intensieve fruitteeltbedrijven in Zuid-Holland en Zeeland aangeplant, maar is uiteindelijk toch verdwenen.
Omdat er vroeger weinig zomerappels waren, accepteerde men de teerheid van de appel. Maar toen er zomerrassen met stevige appels op de markt kwamen zoals de James Grieve, was het met de belangrijke positie van de Transparente de Croncels snel gedaan. Door de beurtjaren was de opbrengst van de Transparente de Croncels ook niet erg hoog en de vatbaarheid voor schurft was ook een slechte eigenschap van dit ras.
Plantadvies:
De Transparente de Croncels is niet direct de meest ideale appel voor professionele aanplant, maar voor de amateur en liefhebber aan te raden, mits met de eisen van standplaats, grondsoort en verzorging voldoende rekening wordt gehouden.
Diversen:
Goede herfstappel, een moeilijk ras die alleen met grote zorg en toewijding een goed product levert.
Komt voor op de rassenlijst voor appels in Drenthe.
Brongegevens:
  • Appelsoorten, Herbert Petzold, blz.: 174.
  • Appel- en perenboek. blz.: 47.
  • Onze appels en peren, H. de Greeff. (1905)
  • Zesde beschrijvende rassenlijst voor fruit. (1948)
  • Verdwenen appel- en perenrassen. blz. 44.
  • Pomologie illustree, H. Kessler. blz.: 8. (1949)
  • Zelf fruit kweken, P.Dekker. (1951)
  • Nederlandse Fruitsoorten. (1942)
Transparente de Croncels blad
22.10.2009